بخش ۳۴۷ - القشر

۲۱ بیت

دگر قشرت بظاهر رهنمون استکه علم باطن اندر وی مصونست

شود محفوظ باطنها بظاهرچو در صندقها لعل و جواهر

رسد تا میوه از قشریم ناچارنشد بی‌قشر هرگز پخته اثمار

میان نی شود پرورده شکردگر هم در صدفها در و گوهر

شریعت قشر و مغز آمد طریقتبنسبت همچنین باشد حقیقت

ز صورت رو بمعنی گر توانینما پس جمع صورت با معانی

ز قشرت قصد لب است این عیانستولی در پوست این مغزت نهانست

بهم این هر دو ملزومند و لازمعمل بر هر دو دارد مرد حازم

یکی گر زین دو شد از عبد مفقودعجب باشد که ره یابد بمقصود

شود در ترک صورت راه مشکلبندرت می‌رسد باری بمنزل

بحفظ قشر باید سعی نغزتمگر وقتی که شد پروده مغزت

رسیدت هم چه مغز از کف منه پوستکه گوهرهای لب محفوظ در اوست

هر آنکس را بود لعل و جواهربکار افزون بدش صندوق و ساتر

کسی کز زرو گوهر باشد آزادنخواهد حجره و صندوق فولاد

وگر هم باشدش صندوق وحجرهز دزد ایمن بود کو کند حفره

چو دزد آمد نخواهد برد چیزینیرزد بیت مفلس بر پشیزی

فقیه خشک جز ریش و ورم نیستگرش معنی نباشد هیچ غم نیست

بدست آورده او دنیا و مالیحروف و نقش خالی از کمالی

بوقت مرگ بادش رفت و تن ماندهمان هیکل که بود اندر کفن ماند

تو گودنیا بد او را تا گه موتنبودش معنیی کز وی شود فوت

نماند از وی بدلها غیر نیشی‌چه باشد قیمت دستار و ریشی

خلاصه

هوش مصنوعی: این شعر به بررسی ارتباط بین ظاهر و باطن در علم و دین می‌پردازد. شاعر بیان می‌کند که مانند میوه‌ای که نیاز به قشر (پوست) دارد تا به پختگی برسد، علم و دین نیز به ظواهر و شریعت نیاز دارند. قشر به عنوان شریعت و مغز به عنوان طریقت و حقیقت معرفی می‌شود و نشان می‌دهد که هر دو باید در کنار هم وجود داشته باشند تا انسان به درک صحیحی از دین برسد. شاعر تأکید می‌کند که اگر فقط به ظواهر (قشر) پرداخته شود و به معانی (مغز) توجه نشود، انسان به هدف نهایی نخواهد رسید. او به این نکته اشاره می‌کند که شناخت باطن و عمق معانی بسیار مهم‌تر از داشتن هیکل و ظواهر است و در نهایت، پس از مرگ، تنها معانی و حقیقت‌ها باقی می‌مانند. در نتیجه، شاعر به اهمیت توازن بین ظاهر و باطن و همچنین نقش معانی در زندگی اشاره می‌کند و هشدار می‌دهد که تنها به ظواهر اکتفا کردن، انسان را به مقصد نمی‌رساند.