(۲۱) حکایت سپهدار که قلعۀ کرد با دیوانه

وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)۹ بیت

سپهداری برای کوتوالیبجائی قلعهٔ می‌کرد عالی

یکی دیوانهٔ آمد پدیداربه پیش خویش خواندش آن سپهدار

بدو گفتا ببین کین قلعه چونستز رفعت جفت طاق سر نگونست

ازین قلعه کسی کاعزاز داردببین تا چه بلا زو باز دارد

زبان بگشاد آن دیوانه حالیبدو گفتا تو مردی تیره حالی

بلا چون ز آسمان می‌افتد آغازبقلعه می‌روی پیش بلا باز

بلای خویشتن چون تو تمامیبلائی نیز مطلب ای گرامی

ز خویش و از بلای خویش آنگاهخلاصی باشدت کلّی درین راه

که افتاده شوی و پست گردینمانی زنده تا که هست گردی

خلاصه

هوش مصنوعی: در این شعر، سپهدار به دیوانه‌ای که به او نزدیک شده است، می‌گوید که این قلعه بسیار بلند و محکم است و از آن می‌توان به بلایایی اشاره کرد که در آنجا ممکن است رخ دهد. دیوانه به او پاسخ می‌دهد که تو درگیر مشکلات و بلایای خود هستی و یادآوری می‌کند که بلایا به آسمان سقوط می‌کنند و در قلعه به دنبالش می‌گردی. در نهایت، او به سپهدار هشدار می‌دهد که رهایی از بلایای شخصی جز با شناخت و مواجهه با آن‌ها ممکن نیست و فرار از واقعیت به هیچ‌وجه مانع از بروز مشکلات نمی‌شود.