بخش ۵۶ - حکایت

وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)۱۵ بیت

پیر بغدادی جنید نامدارآن انیس حضرت پرودگار

آنکه در فضل و کمال معنویبی نظیری بود گر واقف شوی

گفت سی سالست تا گوید سخناز زبان من خدا دایم به من

هستی من نیست خود اندر میاناز جنید اینجا نمی یابم نشان

نیست خلقان را از این معنی خبرای دریغا دیدۀ صاحبنظر

غیرت حق چشمها بردوختهآرزویش هر دو کون افروخته

هر دو عالم غرق دریای وصالدر فراقش گشته از غم پایمال

یار در آغوش و گوید یار کودیده بگشا بعد از آن دیدار جو

یادم آمد قصه ماهی و آبشرح حال تست از روی صواب

غرق آب و آب جوید روز و شبوصل از هجران نداند ای عجب

آب می جویی ز جهل ای ناتمامغرق در آبی ز سر تا پا مدام

شادی از غم وانمیدانی چراوصل را هجران همی خوانی چرا

دایۀ غیرت ترا در خواب کردگر شدی بیدار وارستی ز درد

گر بدانی عین حکمت هاست اینمشهد رندان بی پرواست این

علم این کم جو ز اوراق کتابگر ز دل جویی بود عین صواب

خلاصه

هوش مصنوعی: این شعر درباره جنید بغدادی، یک شخصیت معنوی برجسته است که در کمال و فضل بی‌نظیر بوده است. شاعر به توصیف مقام و جایگاه او می‌پردازد و می‌گوید که جنید سال‌هاست که از زبان خداوند سخن می‌گوید. او با تأکید بر اینکه وجود جنید در حقیقت وجودی از خداوند است، به جستجوی معنا و حقیقت در زندگی اشاره می‌کند. شاعر همچنین به درد و رنج‌های عشق و فراق اشاره می‌کند و اینکه انسان‌ها در پی وصال هستند اما از مفهوم واقعی آن اطلاع ندارند. او با مثالی از ماهی و آب، به نادانی انسان‌ها در جستجوی حقیقت اشاره می‌کند و می‌گوید که بسیاری از مردم در جستجوی خوشبختی، از وصال خداوند غافلند. در نهایت، شاعر تأکید می‌کند که علم واقعی باید از دل سرچشمه بگیرد و نه فقط از کتاب‌ها، و این دانش است که می‌تواند انسان را به حقیقت نزدیک کند.