شمارهٔ ۳۹ - فی مدح سلطان الاعظم و الخاقان الاعدل الاکرم جمال الدولة و الدین
چون پدید آورد رخ پیل سپید صبحدمشد روان شیر سیاه شب سوی دشت عدم
شیر چرخ نیلگون در دم نهان گشت از نظرخون بر آورد از جگر پیل دمان صبحدم
شیر گردون کز کواکب بود چون چرم پلنگپیل صبحش همچو نطع آورد در زیر قدم
چرخ شیری بود کش سیماب باشد در دهانصبح پیلی بود کش کافور باشد در شکم
چشم شیر شب بعین الثور روشن بود لیکتیره شد چون پیل آتش فام خود بگشود فم
رنگ پیل صبح سیمابی چو تیغ بوالحسنچشم شیر شرق عنّابی چو خون بوالحکم
چون برون کرد از دهن پیل فلک خرطوم نوراز فزع شیر هوا افکند چنگال ظلم
شیر اختر چون نهنگی ظاهر از دریای نیلپیل گردون چون پلنگی غرقه در آب بقم
پیل زوران فلک بدریده قلب اهرمنشیر گیران هوا پر باده کرده جام جم
کوهه ی پیل افق تختی برواز زر نقوشجبهه شیر فلک لوحی برو از خون رقم
شیر خونخوار شفق در کوه مغرب مختفیپیل سرمست غسق بر دشت خاور مُکتتم
شیر گردون همچو پیل از بحرا خضر در گریزپیل ظلمت همچو شیر از آتش خور در ستم
شیر چنگان سپهر سیمگون سیما زدندتخت زر بر کوهه ی پیل سپید صبحدم
از برای (پاد) شاه پیل زور شیر دلخسرو اعظم جمال داد و دین شاه عجم
آنکه با عونش بود مور ضعیف از شیر بیشوانکه در جنبش بود پیل دمان از پشه کم
روز کوشش هست پیل عرصه ی جنگ و جدلگاه بخشش هست شیر بیشه جود و کرم
هر زمان کو شیر گیر آید ز جام اصطناعپیل بالا برفشاند دست زرپا شش درم
دشمن اشتر دل شاه جهان در کارزارصورتی چون پیل شطرنج آمد و شیر علم
از نهیبش موی گردد بر وجود شیر تیغوز سیاست آب گردد در دهان پیل سم
ایکه تاب حمله قهرت نیارد در نبرددشمن شیر افکنت گرزانکه باشد پیل هم
زیر دست بندگان شیر گیرت اردشیرپایمال چاکران پیل زورت گُستهم
پیل که فرسای در دورت نگهبان غزالشیر آهن چنگ در عهد تو چوپان غنم
پیل ظلم از جنبش قلاب عدلت منهزمشیر جور از آتش شمشیر و تیرت در سقم
طوق حکمت بر رقاب شیر و پیل مست نیزداغ طوعت بر سرین پیل و شیر شرزه هم
چون رخ آری در نبرد از شیر جنگ آور چه باکچون بر آئی بر سمند از پیل کُه پیکر چه غم
پیل محمودی و شیر مرغزاری گر کنندانحراف از خطّ حکمت پایشان گردد قلم
داستان شیر گیران جهان با ملکتتقصه ی اصحاب فیلست و در بیت حرم
نعل بندی را که نعل بادپایت می زندتارک پیل و دهان شیر سندانست و دم
گرنه اقبال جهانگیر تو فرماید مددکس نیارد کرد ازینسان پیل را با شیر ضم
تا نباشد شرزه شیرانرا مکان در اوج چرختا نباشد زنده پیلان را وطن در قعر یم
باد جسم شرزه شیران از کمندت پر ز تابباد چشم زنده پیلان از سنانت پر ز نم
جلوه گاه پیل تختت در جهان کبریامرغزار شیر عمرت در اقالیم قدم