بخش ۳۳ - پرسش اسکندر دربارهٔ کوش

وزن: فعولن فعولن فعولن فعل (متقارب مثمن محذوف یا وزن شاهنامه)۸ بیت

بدو گفت کای مایهٔ سنگ و هوشتو هیچ آگهی داری از کار کوش؟

که من چون همی آمدم با سپاهبه ره بر یکی سنگ دیدم سیاه

بر او پیکری زشت کرده بپاینبشته‌ست بر دست او رهنمای

که این پیکر کوش، شاه جهانبر او آشکارا شده هر نهان

به گیتی ز شاهان برآورده نامرسیده فزون از سه پانصد به کام

به گیتی نبیند کس، آن کاو بدیدکه داند رسیدن بدان کاو رسید؟

در آن آرزویم کزآن داستانشوم آگه، ای مایهٔ راستان

اگر هیچ آگاهی از کار اوییکی رنجه شو، مر مرا بازگوی

خلاصه

هوش مصنوعی: شخصی به دیگری می‌گوید که آیا از کارهای کوش خبر داری؟ او توضیح می‌دهد که وقتی با لشکر به راه می‌رفت، سنگی سیاه دید که بر آن پیکری زشت وجود داشت و نوشته‌ای روی دست آن بود. نوشته به شکلی به شاه جهانیان اشاره دارد که در آن برای خود نام و یاد بزرگی ایجاد کرده است، به طوری که به بیش از ۳۵۰ مقام دست یافته است. شخص به دنبال آگاهی از داستان آن پیکر زشت است و می‌خواهد درباره‌اش اطلاعات بیشتری کسب کند. اگر کسی درباره کارهای او اطلاع دارد، از او می‌خواهد که بگوید.