بخش ۱۲ - الحكایة و التمثیل

وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)۱۲ بیت

چون برآمد جان باقی از خلیلباز پرسیدش خداوند جلیل

کای ز کل خلق نیکو بخت تردر جهان چه چیز دیدی سخت تر

گفت اگر کشتن پسر را سخت بوددر سقر دیدن پدر را سخت بود

در میان آتشم انداختیروزگاری با بلا درساختی

گر بسی سختی و پیچاپیچ بوددر بر جان دادن آنها هیچ بود

حق تعالی کرد سوی او خطابگفت اگر جان دادنت آمد عذاب

از پس جان دادن و مردن ز خویشهست چندان سختی زاندازه بیش

کانکه را شد نقد افتادن دروراحت روحست جان دادن درو

چون چنین در کار مشکل ماندهٔروز و شب بهر چه غافل ماندهٔ

چارهٔ این کار مشکل پیش گیرراه بر مرگست منزل پیش گیر

ترک دنیا گیر و کار مرگ سازراه بس دورست ره را برگ ساز

زانکه دنیا گر همه بر هم نهیباز مانی عاقبت دستی تهی

خلاصه

هوش مصنوعی: این متن بیانگر مکالمه‌ای است میان حضرت خلیل (حضرت ابراهیم) و خداوند. خداوند از او می‌پرسد که در دنیا چه چیز را دشوارترین دیده است. خلیل در پاسخ می‌گوید که دشوارتر از کشتن پسرش، دیدن پدرش در جهنم است. او به سختی‌های زندگی‌اش اشاره می‌کند و می‌گوید که با گذر زمان به آن‌ها عادت کرده است. سپس خداوند به او می‌فرماید که پس از جان دادن و مرگ، سختی‌های بیشتری وجود دارد که او از آن‌ها بی‌خبر است و جان دادن در واقع راحتی روح است. در پایان، خداوند به خلیل توصیه می‌کند که به فکر مرگ باشد و از دنیا فاصله بگیرد، زیرا در نهایت آدمی بدون هیچ دستاوردی از دنیا می‌رود.